Categorie: Uncategorized

Na het Amateur I toernooi (middaggroep) is ook het Amateur II toernooi vol! Nieuwe inschrijvingen plaatsen wij op de reserve lijst.

Op RSG Wolfsbos te Hoogeveen wordt op woensdag 9 oktober een SchaakChallenge gehouden. Alle informative is te vinden op schaakchallenge.org.

Bekijk hier de poster.

Hikaru Nakamura heeft de Univé-Kroongroep gewonnen met de mooie score van 4,5 uit 6. De Amerikaan volgde exact dezelfde toernooistrategie als Vladimir Kramnik, de winnaar van vorig jaar: drie winstpartijen met wit, drie remises met zwart. De beloning mag er zijn: Nakamura incasseerde de eerste prijs van 4000 euro en steeg vijf kostbare Elopunten op de internationale ratinglijst.
Dat laatste telt voor hem op dit moment even zwaar als een eerste prijs. Een matig optreden in het recente Grand Prix toernooi in Londen kostte Nakamura twintig ratingpunten, waardoor hij uit de mondiale toptien zakte. Met de vijf punten in Hoogeveen heeft hij het verloren terrein nog lang niet goedgemaakt, maar het is een stap in de juiste richting.
Hoewel remise volstond voor de eindzege, completeerde Nakamura zijn kopie van de Kramnik-score ten koste van concurrent Sergei Tiviakov. Hij vertelde dat hij onder andere omstandigheden waarschijnlijk geen risico zou hebben genomen, maar dat hij na dat rampzalige toernooi in Londen toch echt op jacht moest naar ratingpunten. Hij had daarom besloten vastberaden op winst te spelen.
Met die lovenswaardige instelling leverde Nakamura de beste partij af die de Kroongroep dit jaar heeft opgeleverd. Hij componeerde een strategisch meesterstuk door zijn tegenstander zonder offers of combinaties gaandeweg over de rand van het bord de te drukken. Tiviakov was overigens bijzonder ontevreden over zijn rol in het geheel. Hij vond dat hij in een gelijke stand rond de 20ste zet ernstige fouten had gemaakt die in het vervolg onherstelbaar bleken.
Anish Giri en Yifan Hou sloten met een correcte remise een matig verlopen toernooi af. Hoewel Hou met een score van 2 uit 6 op de laatste plaats eindigde, heeft zij misschien meer reden tot tevredenheid dan Giri, die een half punt meer scoorde maar in geen enkele partij indruk maakte. Het lukte Hou om in al haar witpartijen de tegenstander onder druk te zetten. En als zij in de vierde ronde die gouden kans tegen Tiviakov had benut, zou zij zelfs op een uitstekend toernooi hebben kunnen terugzien.
Buitengewoon spannend was de laatste ronde van het open toernooi, waarin Friso Nijboer een voorsprong van een vol punt op vier Nederlandse grootmeesters moest verdedigen. Drie van hen vielen na lange gevechten af. Robin van Kampen verzuimde Jan Timman te verslaan en Sipke Ernst zag een voordelige stand tegen de Wit-Rus Kasparov in remise verzanden.
De vierde achtervolger, Erwin L’Ami, moest Nijboer zelf in toom zien te houden. Het werd een heroïsch gevecht dat in de eindfase door een dichte haag toeschouwers werd gevolgd. Ten slotte won L’Ami een paardeindspel dat volgens de alles wetende tablebases houdbaar was, maar in de praktijk onverdedigbaar was voor een vermoeide schaker met weinig bedenktijd. Zo eindigden L’Ami en Nijboer samen op de eerste plaats, gevolgd door het kwartet Van Kampen, Timman, Ernst en Bosboom. De Nederlanders hebben het wel eens slechter gedaan.
 

Bijna heeft Hikaru Nakamura de Kroongroep van het Univé-toernooi op zijn naam geschreven. Twee remises veranderden niets aan de stand, zodat de Amerikaan in de slotronde tegen concurrent Sergei Tiviakov aan een half punt genoeg heeft voor de eindzege. Het is natuurlijk mogelijk dat Tiviakov met zwart alle registers lostrekt, al ligt het meer voor de hand dat hij geen grote risico’s neemt en zich schikt in de tweede prijs en een bescheiden ratingwinst.
Nakamura had het vandaag niet gemakkelijk. Zijn problemen begonnen al bij aankomst in de speelzaal, toen hij tot zijn schrik ontdekte dat hij met zwart tegen Yifan Hou moest spelen en niet met wit tegen Tiviakov, de tegenstander op wie hij zich had voorbereid. Nakamura wist even niet waar hij het moest zoeken. Hij snelde naar buiten en keerde pas terug nadat de wind alle negatieve gedachten uit zijn hoofd had gewaaid.
Achter het bord lukte het Nakamura niet de openingsproblemen op te lossen. Zijn wat gammele stelling met een achtergebleven pion op d6 werd door Hou lelijk in de tang genomen. Zonder zich te haasten voerde de wereldkampioene de druk op en het is goed mogelijk dat analyse zal uitwijzen dat zij ergens groot voordeel heeft kunnen bereiken. Zoals het ging kwam Hou net niet ver genoeg voor de winst. Bij de 71ste zet gaf zij een eindspel met ongelijke lopers remise.
Het heeft weinig gescheeld of Tiviakov was bij Nakamura langszij gekomen. Tegen Giri bereikte hij zo weinig uit de opening dat hij in het vroege middenspel remise aanbood. Toen Giri weigerde, ging Tiviakov er eens goed voor zitten. Hij wikkelde af naar een lichte stukkeneindspel waarin een zwart paard hulpeloos heen en weer sprong tussen uitzichtloze velden. Giri vervloekte intussen het moment waarop hij gemeend had dapper te moeten zijn.
De Nederlandse kampioen ontsnapte ten slotte met remise, nadat Tiviakov een kans had laten liggen. Volgense beide spelers zou wit waarschijnlijk gewonnen hebben gestaan als hij 35. La6 vooraf had laten gaan door 35. g5. Speel zwart dan op enig moment … Le7xf6, dan neemt wit terug met de g-pion. In de partij won Tiviakov een pion, maar kon hij een door Giri opgeworpen verdedigingsmuur niet doorbreken.
In het open toernooi won koploper Friso Nijboer zijn zevende partij op rij. Zijn slachtoffer was ditmaal Li Riemersma, die zich twee ernstige misgrepen permitteerde. Na de eerste stond hij slecht, na de tweede was verlies van groot materiaal onvermijdelijk. Nijboer gaat de slotronde in met een punt voorsprong op vier andere Nederlandse grootmeesters: Erwin L’Ami, Jan Timman, Robin van Kampen en Sipke Ernst.
 

Anish Giri mag zich gelukkig prijzen dat de organisatoren van het Univé-toernooi allervriendelijkste mensen zijn, die geen boetebepalingen in hun reglement hebben opgenomen. De Nederlandse kampioen had vanochtend een afspraak in Den Haag, miste de juiste trein naar Hoogeveen en verscheen een kwartier te laat aan zijn bord. Bij het Tata-toernooi in Wijk aan Zee zou Giri voor die overtreding een geldboete hebben gekregen. En nog aanzienlijk zwaarder is de straf die de wereldschaakbond FIDE voor laatkomers heeft bedacht. Bij FIDE-evenementen dienen de deelnemers op het vastgestelde aanvangsuur achter hun bord te zitten. Wie om wat voor reden dan ook niet aanwezig is, krijgt een nul. Het lag voor de hand dat Giri’s met vertraging begonnen partij tegen Nakamura niet het scherpe gevecht werd waarop we hadden gehoopt. Te laat komen is niet alleen vervelend voor de tegenstander, de organisatoren en de toeschouwers, ook de overtreder begint in een verre van ideale gemoedstoestand aan de partij. Giri accepteerde bij de 25ste zet een remiseaanbod nadat in een Catalaanse partij het evenwicht nooit ernstig was verstoord. Het spektakel werd aan het andere bord verzorgd door Sergei Tiviakov en Yifan Hou. Na een kalm begin explodeerde hun partij bij de 18de zet, toen Hou complicaties aanboorde die ze ver maar net niet ver genoeg had doorgerekend. Alle lof verdient de wereldkampioene voor de zettenreeks die begint met 18 … d5 en eindigt met 24 … Lxe5. Helaas viel ze een zet later van haar voetstuk, toen ze met 25 … Lf4? ver naast het doel schoot. Zwart zou uitstekend hebben gestaan als ze met 25 … Pg3! nog één topzet aan de mooie reeks had toegevoegd. Na Hou’s misser nam Tiviakov met een kwaliteitsoffer de leiding over. Hij drong zijn tegenstander ver terug, kreeg de zwarte koning in het vizier en kon bij de 43ste zet toeslaan met een mataanval. Om wat langer van de partij te genieten koos hij in plaats daarvan voor een toreneindspel met twee pionnen meer dat tot de 70ste zet door Hou werd gerekt. In het open toernooi nam Friso Nijboer alleen de leiding door Leonardo Valdes te verslaan in een partij, die wel eens kandidaat zou kunnen zijn voor de schoonheidsprijs. Nijboers naaste concurrenten maakten geen vorderingen en kregen uit het achterland gezelschap van Robin van Kampen, Migchiel de Jong en de Zweed Nils Grandelius.

Woensdag is traditioneel de rustdag van het Univé-toernooi. Voor de Kroongroep-grootmeesters wel te verstaan, niet voor de deelnemers aan de open groepen. Overigens meldde zich ’s avonds om half zeven toch iemand uit het amateurtoernooi die een tikje laat had ontdekt dat hij ten onrechte een dag vrijaf had genomen. Hoewel rustdagen bedoeld zijn om uit te rusten, is het organisatiecomité altijd genegen een excursie voor de grootmeesters te organiseren. Ditmaal had het een trip naar het hunebed in Havelte in voorgesteld, maar helaas bleek de animo gering. Hikaru Nakamura was onbereikbaar, Yifan Hou ging met haar moeder winkelen en Anish Giri bleef liever in de buurt van zijn vriendin, die in het open toernooi tegen Friso Nijboer speelde. Elders op deze website staan foto’s van de eenzame hunebedganger Sergei Tiviakov. In het open toernooi hadden diverse Nederlanders een goede dag. Friso Nijboer en Li Riemersma achterhaalden de koplopers Leonardo Valdes en Thomas Willemze, die na een zwaar onderling gevecht remise overeenkwamen. Riemersma won opmerkelijk snel van Robin van Kampen die, laten we zeggen, een slechte dag had. Nijboer won overtuigend van Giri’s Georgische vriendin Sopiko Guramishvili. We waren bijna vergeten dat Nijboer in de eerste ronde hardhandig verloor van Zyon Kollen. Daarna won hij vijfmaal achtereen. Ook de andere verliezer van de openingsronde is begonnen aan een serie. Jan Timman boekte zijn derde opeenvolgende zege ten koste van Alina L’Ami, die na afloop troostende woorden nodig had van echtgenoot Erwin. In een toreneindspel dat onverliesbaar leek, raakte Alina heel ver van het rechte pad. Toch was het vooral de middag van de Van Foreest Brothers. Jorden, de oudste en hoogst gerate van de twee broers, verloor een prachtpartij van Willy Hendriks, die zich met een torenoffer op lange termijn een weg baande door de zwarte stelling. De winnaar was met enig voorbehoud zeer in zijn nopjes: ‘Nu vermoed ik nog dat ik een mooie partij heb gewonnen. Als ik straks de computer erop loslaat, zou ik er wel eens anders over kunnen denken.’ Broer(tje) Lucas, elf jaar oud, rating 1952 punten, had voor de sensatie van de dag moeten zorgen. Zijn Zweedse tegenstander Nils Grandelius, rating 2593, schoot kort na de opening een bok die hem de kleine kwaliteit kostte. Toen hij even later nog een ernstige fout maakte, stonden de toeschouwers klaar om Lucas op de schouders te nemen. Maar helaas, Lucas miste een paar opgelegde kansen om het pleit te beslechten en liet de grootmeester ten slotte met remise ontsnappen.

Nooit mag je halverwege een toernooi zeggen dat de strijd om de eerste plaats is beslist, hoe groot de verleiding ook is. Te vaak is een snelle starter in de tweede helft van de race ingestort en een prooi geworden van zijn achtervolgers. En dus volstaan we met de sobere mededeling dat na drie ronden in de Univé-Kroongroep Hikaru Nakamura de leiding heeft met 2,5 uit 3 en dat in de tweede toernooihelft nog van alles mogelijk is.
Het is wel gepast vast te stellen dat Nakamura tot nu toe geweldig heeft gespeeld. Na een met onberispelijke techniek behaalde overwinning op Giri en een correcte remise tegen Tiviakov sloot de Amerikaanse kampioen de eerste toernooihelft af met een aanvalspartij, waarin tegenstander Yifan Hou er niet aan te pas kwam.
In de eerste fase van dat gevecht zag het daar overigens niet naar uit. Hou zette de toon met een openingskeuze die zo gewaagd was dat, zo dachten we, er wel grondige voorbereiding met haar trainers aan vooraf moest zijn gegaan. Wits reactie op de op topniveau niet eerder vertoonde zet 7 … e5 lag voor de hand, maar allicht zou Hou passende tegenmaatregelen hebben uitgewerkt.
Misschien overschatten we de wereldkampioene, want in de praktijk ging het anders. Lang leek Hou precies te weten wat ze deed tot ze bij de 19de zet alles bedierf met de grafzet 19 … Lxc2?, waarna zwart in hopeloze stand een stuk achter stond. Als ze met 19 … Tah8 een kwaliteit had geofferd, zou de afloop ongewis zijn geweest.
Onderhoudend maar niet helemaal vlekkeloos was de ontmoeting tussen Giri en Tiviakov aan het andere bord. Giri was in het vroege middenspel niet op zijn post, toen zich een opgelegde kans aandiende. Hij zou groot voordeel hebben gehad als hij in plaats van 18. Ld3? had gekozen voor 18. Td3! (18 … Dxc4 19. Lxb7+ Kxb7 20. Tb3+). ‘Het is onbegrijpelijk dat ik geen moment aan die zet heb gedacht’, erkende Giri deemoedig.
Na dat hachelijke moment wist Tiviakov met inventief spel de balans in evenwicht te houden. Met de uiteindelijke remise kon hij leven, al speet het hem dat hij in de slotstelling Giri niet even de stuipen op het lijf had gejaagd met 30 … Dxe3 31. Txe3 exf3 32. Txe8 fxg2, waarna wit alleen overeind kan blijven met 33. Tb8+ Kc6 34. Tc1+ Kd7 35. Txb5 Txb5 36. Tg1. Natuurlijk zou Giri die verdediging hebben gevonden.
In het open toernooi gingen twee voorname Nederlandse kanshebbers onderuit. Sipke Ernst verloor van de verrassend sterke Costaricaan Leonardo Valdes en Erwin L’Ami werd bruut verslagen door Thomas Willemze. Het goede nieuws is de naderende terugkeer aan de hoogste borden van Jan Timman. Met een fraai stukoffer combineerde de nestor zich naar de gedeelde zevende plaats.
 

Als Judit Polgar een keer niet meedeed aan de Univé-Kroongroep hadden we altijd last van enige weemoed. Twee andere vrouwen _ Antoaneta Stefanova in 2005 en Marie Sebag in 2008 _ deden het helemaal niet zo slecht, al was hun niveau net niet hoog genoeg om Judit te doen vergeten.
Yifan Hou benadert het niveau van Polgar wel. Hoewel de Chinese wereldkampioene op de ratinglijst nog een kleine honderd punten achterligt op Polgar, zou een tweekamp tussen ’s werelds sterkste vrouwen een evenement zijn om naar uit te kijken. Toen Hou begin dit jaar in Gibraltar en Reykjavik overtuigend bewees dat ze net als Polgar met de besten mee kan, ging het gerucht dat er plannen voor zo’n tweekamp waren. Sindsdien is daar helaas niets meer van gehoord.
In Hoogeveen laat Hou opnieuw zien hoe sterk ze is, al heeft haar uitstekende spel in de eerste twee ronden nog geen overwinningen opgeleverd. Net als een dag eerder tegen Tiviakov had ze tegen Anish Giri het beste van het spel. Veel stelde het niet voor, maar met een onveilige koning en geen uitzicht op tegenspel stond Giri voor een lastige praktische taak.
De Nederlandse kampioen kon pas opgelucht ademhalen, toen Hou bij de 38ste zet stukkenruil toeliet die de weg naar een remise-eindspel opende. Na het door Giri gevreesde 38. Kh2 (in plaats van 38. Tf3) zou zwart nog een paar lastige problemen hebben moeten oplossen.
Volstrekt evenwichtig was het loopgravengevecht tussen Tiviakov en Nakamura. Even veerde Tiviakov op, toen zwart zich 24 … f5 permitteerde, maar het lukte hem niet de ondeugdelijkheid van die wat gammele pionzet aan te tonen. Na 47 zetten was alle venijn uit de stelling verdwenen.
In het open toernooi moest Erwin L’Ami voor het eerst in remise berusten. Dat leek een acceptabel resultaat, want tegenstander Valdes uit Costa Rica had zich correct verdedigd. Toch was L’Ami ontevreden. ‘Waarom dan Erwin?’, vroeg iemand argeloos. ‘Ik win liever’, was het antwoord.
Aan de kop van het klassement kregen L’Ami en Valdes gezelschap van Sipke Ernst en Thomas Willemze, die beiden in de koningsaanval toesloegen. Spectaculair was Willemze’s slotcombinatie tegen Sergey Kasparov, al gebiedt de eerlijkheid te zeggen dat hij kort voor die mooie uitsmijter verloren stond.